Opštine: Obveznicama do novca

U Rajfajzen banci tvrde da je dobro što je novi Ustav vratio opštinsku imovinu u vlasništvo lokalnih samouprava, jer je to preduslov za razvoj opštinskih obveznica.

„Koliko je važno najbolje govori činjenica da sada na tržištu imamo institucionalnih investitora koji u suštini nemaju dovoljno tržišnog materijala u koji bi investirali svoj novac. Tu su investicioni i penzinoni fondovi, kao i, ako dođe penziona reforma, i obavezni privatni penzioni fondovi“, kaže Zoran Petrović iz Rajfajzen banke.

Milko Štimac, predsednik Komisije za hartije od vrednosti, kaže da je kod opštinskih obveznica problem što Zakon o javnom dugu propisuje da obveznice može da kupuje država. Mogu ih kupovati i investitori, ali ih ne smeju prodati najmanje godinu dana.

„Takođe opštine nemaju autonomne fiskalne prihode, pa ne mogu ni time da garantuju emisiju obveznica. Drugim rečima situacija je da se sav porez sliva u Beograd“, objašnjava Štimac. On dodaje da „shodno Zakonu o budžetu, svakoj opštini je određeno koliko dobija sredstva iz budžeta. Sve dok budu čekali novac iz Beograda nećemo videti ni pomak kod opština u pogledu municipalnih obveznica“.

U Ministarstvu finansija najavljuju da će Srbija ipak imati opštinske obveznice za oko dve godine. Opštinske obveznice godinama postoje u Mađarskoj i Austriji, a u poslednje vreme se uvode i u zemljama jugoistočne Evrope. Obveznice izdaju hrvatski gradovi Koprivnica, Zadar, Split i Rijeka. Nedavno ih je izdala i Podgorica, a u pripremi su i obveznice Banja Luke.

U Rajfajzen banci kažu da su srpskom tržištu kapitala osim opštinskih obveznica potrebne i obveznice koje izdaju preduzeća. „Ako želimo da budemo zanimljivi za investitore i da se razvijamo, neophodno je da imamo u šta da ulažemo“, kažu u toj banci.

Zoran Petrović naglašava da „međutim, postoji niz predradnji koje bi trebalo uraditi. Recimo, država bi se sa svoje strane trebalo da razmisli o tome da li je potrebno naplaćivati porez na kapitalnu dobit imajući u vidu da danas nemamo ni jedno korporativno dužničko izdanje hartija od vrednsoti. Prema tome država po tom osnovu ne prihoduje ništa“.

„To je jedan deo priče. Drugi deo priče je vezan za porez na prenos apsolutnih prava koji morate da platite ako trgujete obveznicama. U zemljama u regionu takav porez ne postoji“, objašnjava on.