Četvrta sestra

Slovenački reditelj Samo Strelec je poznat beogradskoj publici po režijama tekstova savremenih evropskih dramatičara kao što su Igor Bauersima (Norway today) i Marius fon Majenburg (Vatreno lice).

Četvrta sestra je naizgled jednostavna, duhovita, ironična, emotivna, zaigrana i upozoravajuća predstava o stanovnicima evropskih zemalja u tranziciji. Poljski pisac Januš Glovacki (1938) je napisao tekst Četvrta sestra 1999. kao ironičnu aluziju na Čehovljeve Tri sestre. Radnja komada se događa u Moskvi na početku XXI veka i podseća na Čehovljeve Tri sestre 100 godina kasnije. Tri sestre Glovackog ne maštaju da odu do Moskve nego do Amerike što uspeva samo Kolji, usvojeniku njihovog oca Generala. Kolja stiže do obećane zemlje kao Sonja Oniščenko, glavna junakinja dokumentarnog filma Deca Moskve koji je u Moskvi snimio Džon Friman. Tekst Januša Glovackog i predstava Streleca i počinju ceremonijom dodele Oskara koji dobija pomenuti američki reditelj.

U prvom delu predstave glumci poziraju kao manekeni na modnoj pisti ili neko ko se ogleda u ogledalu što asocira da je pozorište ogledalo naših života. Koristeći povremeno apartni govor i govor na publiku glumci stvaraju distancu i oneobičavanje koje podseća na Brehtov efekat začudnosti. Pano u dnu scene sa tekstom ,,lakoća postojanja’’ na engleskom, francuskom, ruskom i nemačkom jeziku reklamira trosed ali i stvara različite asocijacije. Jedna od njih je komični utisak životne drame scenskih likova kao veza sa Čehovljevom dramom Tri sestre, a druga je poznati roman Nepodnošljiva lakoća postojanja Milana Kundere. U scenskom prostoru koji je osmislio Strelec promene mesta zbivanja se odvijaju tako što stvari padaju odozgo ili se unose sa strane. Papirići koji padaju tokom čitave predstave asociraju na zajedničku želju za venčanjem koje dele sve tri sestre. Režijski postupak Sama Streleca pokazuje koherentnost, zanatsko umeće, umetnički rafinman i otvara prostor za improvizaciju nadahnutog glumačkog ansambla.

Prvi među jednakima je Ivica Vidović kao tragikomična figura pijanog Generala u penziji koji traži neki novi rat. Vidović je do te mere ovladao glumačkom umetnošću da je u stanju da igra i istovremeno komentariše svoj lik. Nataša Janjić igra njegovu ćerku Tanju, nesuđenu balerinu kao devojku opsednutu američkim snom i romantičnim filmovima. Bojana Gregorić Vejzović igra Tanjinu sestru Katju, pravnicu i hraniteljku tigra Pepsija u cirkusu kao lako zaljubljivu ženu koja se razočarava ali ne gubi nadu u pravu ljubav. Jelena Miholjević igra trudnu Vjeru kao ženu koja ume da čeka uz romane Dostojevskog i da zadobije ljubav svog oženjenog muškarca Jurija (Boris Svrtan) ma kako to izgledalo nemoguće. Nenad Cvetko je nastupio u začudnoj ulozi Kolje koji podseća na palog anđela i Sonje Oniščenko. Bez obzira šta mu se dešava njegov Kolja brani svoju dobrotu, dostojanstvo i želju da se nikada više ne vrati na stazu kriminala. Vanja Drah je odigrao nekada čuvenog glumca a sada kriminalca Ivana Pavloviča Pjetrova kao vazda rasejanog i depresivnog starca. Hrvoje Klobučar je impresivno odglumio šarmantnog Kostju, mladog naučnika koji se odaje kriminalu. U sceni plaćenog seksa sa Tanjom najbolje se vidi ambivalencija njegovog karaktera. Da bi preživeo nežni, romantični i pametni Kostja spreman je na sve, pa čak i da potpuno zaboravi ono što je nekada bio.

Kostime za predstavu Četvrta sestra je kreirao Leo Kulaš.